ذكر وقايع سال پانصد و سى و هفتم از رحلت خير البشر « 1 » از جمله وقايع اين سال شمّه‌اى از احوال سلطان محمّد بن محمود بن محمّد بن ملكشاه سلجوقى بود كه بعد از خلع و عزل برادر خود ، ملكشاه ، بر سرير حكومت و سلطنت قرار گرفت . و چون ارباب تواريخ معتبره در فوت سلطان مسعود - چنانچه سابقا اشاره به آن كرده شد - مختلف‌اند . بعضى فوت او را در غرّهء رجب اين سال نوشته‌اند . و صاحب كامل التواريخ و روضة الصفا به اين قول تصريح نموده‌اند . و ابن كثير شامى فوت او را از جمله وقايع سنهء خمس و اربعين و خمسمائه [ - 545 ] شمرده . و همين روايت از روضة الصفا نيز ظاهر مىشود . و چون ملكشاه بعد از فوت سلطان مسعود بر سرير سلطنت بىفاصله متمكّن گشته ، همين اختلاف در جلوس او واقع خواهد بود . بنابراين ، ما مجملى از احوال جلوس و عزل او از سلطنت ، بالا ، در وقايع سنهء خمس و اربعين و خمسمائه موافق روايت ابن كثير نوشتيم . اكنون تفصيل احوال ايشان در وقايع اين سال موافق روايت كامل التواريخ - كه در نظر متفحصّان سير و تواريخ ، معتبر و معتمد عليه است - نوشته مىشود . در روضة الصفا مسطور است كه چون ملكشاه بعد از فوت عمّ خود ، سلطان مسعود ، بر سرير سلطنت قرار گرفت ، بعد از سه ماه در ماه شوّال مخلوع و معزول گشت . و سبب عزلش آن بود كه او هميشه با نديمان خوش‌طبع به شرب و لهو و لعب اشتغال داشت و امرا را نزد خود بار نمىداد . مع هذا هميشه در باب دفع خاصبك - كه در زمان سلطان مسعود بر جميع امرا مستولى بود و هرچند سلطان سنجر سعى مىنمود كه شايد سلطان مسعود دست از تربيت او بازدارد ،

--> ( 1 ) . ق : عليه و آله التحية من الملك الاكبر .